Een man stemt voor de Europese Verkiezingen (Foto: ANP)

Video

• Balkenende, Rutte, Bos en Wilders brengen stem uit

Lang wachten op de uitslagen
Den Haag, 22.01 uur - Het wachten op de uitslagen per gemeente duurt lang dit jaar, omdat het ministerie van Binnenlandse Zaken ingewikkelde handleidingen heeft gestuurd voor het tellen van de stemmen.

Stembureaus gesloten
Den Haag, 21.00 uur - Stembureaus in het hele land gesloten. Eerste prognose: PVV grote winnaar, CDA blijft grootste partij.

Opkomst 33 procent
Den Haag, 20.35 uur - Een uur voor het sluiten van de stembureaus heeft 33 procent van de Nederlandse kiezers zijn stem uitgebracht bij de Europese verkiezingen. Dat meldt onderzoeksbureau Synovate. Bij de vorige Europese verkiezingen was dit op hetzelfde tijdstip een percentage van 30 procent.

Europa belangrijker dan winkelcentrum
Tilburg, 19.58 uur - Het referendum dat Tilburg houdt over de vestiging van een megawinkelcentrum, heeft niet geleid tot een bijzonder hoge opkomst voor de Europese verkiezingen. Volgens de laatste tussenstand om 19.00 uur stemmen zelfs meer Tilburgers voor het Europees parlement dan over de zogenoemde shopping mall: 28,3 tegen 27 procent. De opkomstcijfers zijn vergelijkbaar met andere grote steden in de regio. In Eindhoven was de tussenstand om 19.30 uur 29,7 procent. De matige belangstelling voor het referendum is verrassend omdat peilingen van de gemeente en in de opdracht van de projectontwikkelaar afgelopen weken nog wezen op een hogere opkomst.

Legitimatieplicht goed bekend bij kiezers
Den Haag, 18.42 uur - Kiezers die in hun gemeente in een willekeurig stembureau kunnen stemmen, lijken goed te weten dat ze zich moeten legitimeren. De legitimatieplicht loopt tot nu toe soepel, zei een woordvoerder van het ministerie van Binnenlandse Zaken. Bij de verkiezingen voor het Europees Parlement geldt voor het eerst in 352 gemeenten een legitimatieplicht, bedoeld om fraude te bestrijden. Deze gemeenten doen mee aan een proef waarbij kiezers in de eigen gemeente in een stemlokaal naar keuze hun stem kunnen uitbrengen. "Het is kennelijk goed doorgedruppeld dat mensen zich moeten legitimeren", aldus de zegsman.

Uitslag buitenland pas maandag bekend
Den Haag, 17.59 uur - De verkiezingsresultaten van de Nederlanders die in het buitenland per brief stemden, worden pas maandag bekendgemaakt. Dat meldt de gemeente Den Haag, die belast is met de verwerking van de briefstemmen. De latere bekendmaking heeft te maken met de Antillen en Aruba, die voor het eerst mogen meestemmen voor het Europees Parlement. De uitslag van de briefstemmen uit dit gebied wordt pas zaterdag of zondag in Den Haag verwacht.

Kinderen onwel, school en stembureau ontruimd
IJmuiden, 17.23 uur - Basisschool De Klipper en een stembureau in IJmuiden zijn ontruimd nadat een aantal kinderen tijdens de gymles onwel was geworden. Dat heeft een woordvoerder van de politie meegedeeld. Het stembureau was in de school ingericht. De kinderen waren duizelig, hadden het benauwd en moesten hoesten. Abulancemedewerkers onderzochten de kinderen, die daarna naar huis mochten. Waardoor de kinderen onwel werden, is niet bekend. Het stembureau in de school is inmiddels weer geopend.

D66, GL en PVV meest geadviseerd op Stemwijzer
Amsterdam, 16.24 uur - D66, GroenLinks en de PVV zijn de meest geadviseerde partijen op www.stemwijzer.nl. Dat heeft woordvoerder Nico Boot van het Instituut voor Publiek en Politiek gezegd. De stemwijzer adviseert kiezers aan hand van stellingen op welke partij zijn moeten of kunnen stemmen. Boot wijst erop dat "geen politieke barometer of opiniepeiling is".

Opkomst A'dam rond middaguur 8,4 procent
Amsterdam, 13.46 uur - De tussentijdse opkomst bij de stembureaus voor de Europese Verkiezingen in Amsterdam was rond het middaguur 8,42 procent. Dat blijkt uit gegevens van de Dienst Persoons- en Geoinformatie, maakte een woordvoerster bekend. Ze kon niet zeggen of dit percentage veel afwijkt van de tussentijdse opkomst tijdens de vorige Europese Verkiezingen in 2004. De opkomst in Amsterdam was toen 36,15 procent.

Groene Kieswijzer 55.000 keer geraadpleegd
Den Haag, 13.28 uur - De Groene Kieswijzer van Stichting Natuur en Milieu is de afgelopen maand 55.000 keer geraadpleegd. Dat meldde de organisatie. Veel milieuwetgeving wordt in Brussel bepaald, vandaar dat de milieuorganisatie een eigen kieswijzer ontwikkelde. Op www.groenekieswijzer.nl kan iedereen lezen wat de partijen vinden van twintig onderwerpen, van dierenwelzijn tot kernenergie.

Opkomst Rotterdam: 10,5 procent
Rotterdam, 13.15 uur - In Rotterdam lag de opkomst rond het middaguur op 10,52 procent. Dat maakte de gemeente bekend.

Vice-premier Bos brengt stem uit
Amsterdam, 11.01 uur - Vice-premier Bos (PvdA) stemt in zijn woonplaats Amsterdam. Daarna ging hij verder met campagne voeren in Amsterdam. Anders dan gebruikelijk bij bijvoorbeeld de verkiezingen voor de Tweede Kamer wordt er nu op de verkiezingsdag nog gewoon campagne gevoerd.

Geen stembussen in Nieuwegein
Nieuwegein, 10.30 uur - In Nieuwegein waren er opstartproblemen bij de Europese Verkiezingen. Op een aantal plekken waren er geen stembussen. "Als er geen stembus is, mag het stemlokaal niet open", aldus een medewerker van de gemeente. Mensen die wilden stemmen, moesten daarom op een later tijdstip terugkomen. Rond half negen waren alle 35 stemlokalen in Nieuwegein geopend. Bij welke stemlokalen en waarom het mis is gegaan, weet de gemeente nog niet. "We hebben nu nog geen inzicht in de processen. Belangrijk is dat nu iedereen kan stemmen", aldus de zegsvrouw.

Redelijke opkomst in Utrecht
Utrecht, 10.25 uur - De opkomst in de stad Utrecht valt niet tegen. Volgens een medewerker van de gemeente ligt de opkomst op ongeveer tien procent, net zo veel als in 2004.

Opkomst Amsterdam valt niet tegen
Amsterdam, 10.14 uur - De opkomst op de Amsterdamse stembureaus voor de Europese verkiezingen valt niet tegen. Dat blijkt uit een ronde langs een aantal plekken in de stad.

Drukte in Den Haag, Wilders stemt
Den Haag, 10.10 uur - Het is druk bij stembureau 517 in het Haagse stadhuis. Voorzitter Frans van Eenennaam kon de drukte rond half tien niet geloven. "Ik denk dat we al op 20 procent zitten qua opkomst. We hebben amper tijd voor onszelf. Dat gaan we vanavond wel merken denk ik." PVV-leider Geert Wilders bracht ook zijn stem uit in het atrium van het Haagse stadhuis. "Dat zorgde voor drukte met veel media", aldus Van Eenennaam.

Rustig op mobiel stembureau Rotterdam Centraal
Rotterdam, 09.48 uur - Op stembureau 241 in Rotterdam, het mobiele stembureau op station Rotterdam Centraal is het ondanks de ochtendspits rustig. "In het eerste uur heb ik 57 stemmers gehad", zegt Patrick Meijer, lid van het stembureau. "Dat betekent dat we op op 600 of 700 stemmers uitkomen. Bij de Tweede-Kamerverkiezingen was dat twee keer zo veel."

Nog veel laatste bezoek op stemwijzer
Amsterdam, 09.37 uur - Duizenden Nederlanders hebben nog snel even de stemwijzer van het Instituut voor Publiek en Politiek (IPP) op internet ingevuld, alvorens de gang naar de stembus te maken. Tussen 08.10 en 09.30 uur turfde het IPP 26.000 mensen die de stemwijzer raadpleegden om na te gaan welke partij bij hen past, zei een woordvoerder van IPP. Hij verwacht deze verkiezingsdag zo'n 250.000 adviezen te verstrekken. Daarmee zou het totaal aantal mensen dat de stemwijzer invulde voor de Europese Verkiezingen 2009 op ruim 1 miljoen komen.

Ook deze website heeft de afgelopen uren veel bezoek gehad. Vooral de pagina over de partijen is in trek.

Balkenende en Rouvoet stemmen
Cappelle a/d IJssel, 08.44 uur - Premier Balkenende (CDA) brengt zijn stem uit in een verzorgingstehuis in zijn woonplaats. In Woerden stemde vice-premier Rouvoet (ChristenUnie).

Stemlokalen geopend
Den Haag, 07.30 uur - In het hele land zijn de stemlokalen opengegaan. In ruim 500 gemeenten kunnen dertien miljoen kiesgerechtigden hun stem uitbrengen voor het Europese parlement. Ze hebben tot 21.00 uur de tijd. Het stemmen gebeurt weer op de ouderwetse manier: op een papier en met een rood potlood. Actiegroepen wisten de afgelopen jaren publiek en politiek ervan te overtuigen dat stemmachines niet deugen